Strona główna Arrow Icon

Jak i z czego przygotować się do matury z geografii?

Jak i z czego przygotować się do matury z geografii?

Aktualizacja: 22.11.2025

Przygotowaliśmy Wam poradnik w jaki sposób najlepiej przygotować się do egzaminu z Geografii oraz jakie są standardy wymagań egzaminacyjnych.

STANDARDY WYMAGAŃ EGZAMINACYJNYCH

I. WIADOMOŚCI I ROZUMIENIEZdający zna fakty, rozumie i stosuje pojęcia, prawidłowości i teorie oraz przedstawia i wyjaśnia zdarzenia, zjawiska i procesy:

Poziom podstawowy Poziom rozszerzony
1) funkcjonowanie systemuprzyrodniczego Ziemi ? zjawiska,procesy, wzajemne zależności,zmienność środowiska w czasiei przestrzeni, równowagaekologiczna,2) funkcjonalne i przestrzenne powiązaniaoraz wzajemne zależności w systemieczłowiek-przyroda-gospodarka,3) typy gospodarowania w środowiskui ich następstwa,4) przyczyny i skutki nierównomiernegorozmieszczenia ludności na Ziemi,5) problemy demograficzne społeczeństw,6) współczesne migracje ludności,7) procesy przekształcania sieciosadniczej,8) przemiany społeczne, gospodarczei polityczne świata, takie jak:modernizacja, restrukturyzacja,globalizacja,9) konflikty zbrojne i inne zagrożeniaspołeczno-ekonomiczne; procesyprzechodzenia od izolacji do integracji;zagadnienia współpracy miedzyspołecznościami; procesy integracjii dezintegracji w Europie(ze szczególnym uwzględnieniem roliPolski),10) możliwości rozwoju turystyki i rekreacjiwynikające z uwarunkowańprzyrodniczych, społeczno?ekonomicznych i kulturowych. jak na poziomie podstawowym oraz:1) metody badan geograficznych,2) system przyrodniczy Ziemi,3) system społeczno?gospodarczyświata:a) ludność,b) gospodarcza działalnośćczłowieka i współczesnetendencje gospodarki światowej,c) rozwój społeczno?gospodarczy,d) wybrane zagadnienia geografiipolitycznej (w tym elektoralnej),4) relacje człowiek a środowisko:a) zmiany tych relacji na różnychetapach rozwoju społeczno?gospodarczego oraz zmianypoglądów na temat tych relacji,b) globalne i regionalne problemyśrodowiskowe, przykładymiędzynarodowej i regionalnejwspółpracy w ich rozwiązywaniu,c) geograficzne uwarunkowaniastanu zdrowotnego ludnościna wybranych przykładach.

II. KORZYSTANIE Z INFORMACJIZdający wykorzystuje i przetwarza informacje:

Poziom podstawowy Poziom rozszerzony
1) odczytuje, selekcjonuje, porównuje,interpretuje, grupuje informacjewedług określonych kryteriów,2) wskazuje możliwości zastosowaniainformacji geograficznych w celurozwiązywania zadań praktycznych,3) przedstawia zjawiska, procesyi zależności na przykładziewskazanego obszaru, korzystającz podanych źródeł informacjigeograficznych. jak na poziomie podstawowym oraz:1) pozyskuje informacje geograficzne:a) planuje tok postępowaniaokreślającego sposób pozyskaniainformacji,b) ocenia wiarygodność i przydatnośćinformacji z różnych źródeł,c) klasyfikuje informacje,d) prognozuje na podstawie informacji,e) abstrahuje w oparciu o informacje,f) przetwarza informacje,2) uogólnia treści geograficzne,3) określa relacje miedzy sferami Ziemi,ich zależności od czynnikówzewnętrznych i wewnętrznych.

III. TWORZENIE INFORMACJIZdający charakteryzuje, ocenia i rozwiązuje problemy w różnych skalachprzestrzennych i czasowych:

Poziom podstawowy Poziom rozszerzony
1) przedstawia na wybranychprzykładach przestrzennepowiazania i zależności w systemieczłowiek?przyroda?gospodarka,2) charakteryzuje na przykładachwybranych obszarów problemyistniejące w środowiskugeograficznym,3) proponuje rozwiązania problemówistniejących w środowiskugeograficznym w różnych skalachw znanych sytuacjach. jak na poziomie podstawowym oraz:1) formułuje wnioski dotyczące powiązańi zależności w systemie człowiek?przyroda?gospodarka w skalachod lokalnej do globalnej,2) ocenia zmiany zachodzącew środowisku geograficznym wrazz rozwojem społeczno?gospodarczym,3) proponuje rozwiązania problemówistniejących w środowiskugeograficznym zgodnie z koncepcjazrównoważonego rozwoju i zasadamiwspółpracy międzynarodowej.

Jak przygotować się do matury z geografii?

Im więcej materiałów będziecie posiadać, tym lepiej. Przydadzą się przeróżne repetytoria, vademecum, czy inne podręczniki przygotowujące do matury z geografii.Najważniejsza jest dobra organizacja. Każda książka posiada odrębne oddziały i należy zaplanować sobie kiedy i przez jaki okres czasu będziecie przerabiać dany dział wiedzy.Np. Temat nr. 3 przerabiam od 6 grudnia do 22 grudnia itp.W ten sposób łatwo zorientujecie się ile umiecie oraz ile czasu dziennie potrzebujecie do przygotowania się.Czas przejść do działaniaPodam Wam kilka sposobów na przyspieszenie tempa nauki. Na początku zacznijcie od podziału nauki na mniejsze ?sesje?. Przykładowo przeznaczając 80 minut danego dnia na naukę, zamiast uczyć się przez ten czas bez przerwy, lepiej podzielcie to na np. 4 sesje po 25 minut z przynajmniej 10 minutową przerwą miedzy nimi.Udowodnione jest, że największa skuteczność zapamiętywania jest na samym początku i końcu nauki, a w środku drastycznie spada. Z tego powodu, lepiej jest podzielić naukę na więcej sesji, dzięki czemu mamy więcej ?początków i końców?, co w rezultacie owocuje lepszą skutecznością, a co sprawi że matura z geografii pójdzie Wam łatwiej.Dodatkowo, przerwa między tymi sesjami sprawia, że nasz podświadomy umysł przetwarza poznaną wiedzę, przez co możemy skuteczniej uczyć się następnych porcji materiału.PowtarzaniePowtarzanie informacji jest bardzo istotne, ponieważ utrwalacie wiadomości. W celu trwałego zapamiętania, należy wykonywać powtarzanie:

  • do 10 minut po nauce
  • godzinę po nauce
  • dzień po nauce
  • tydzień po nauce
  • miesiąc po nauce
  • dodatkowo warto dzień przed matura z geografii

W ten sposób poznana wiedza będzie bardzo dobrze ugruntowana w naszej pamięci.Mapa – twój największy przyjaciel

  • Starajcie się jak najwięcej czasu poświęcić pracy z atlasem geograficznym.
  • Nie zaniedbujcie ćwiczeń z mapą turystyczno-topograficzną.
  • Sprawdźcie, jak radzicie sobie z przeliczaniem skali- czy potraficie obliczyć na jej podstawie odległości i powierzchnię.
  • Pamiętajcie o zasadach określania współrzędnych geograficznych, kierunków głównych i pośrednich na mapach.
  • Legenda to skarbnica informacji o tym, co znajduje się na mapie. Nie zapominajcie o tym.
  • Pamiętajcie o poziomicach – są niezbędne do odczytywania wysokości bezwzględnych. Na ich podstawie możecie również odróżnić główne elementy rzeźby terenu, porównać nachylenie stoków.
  • Zwracajcie szczególną uwagę na treść mapy, w tym zagospodarowanie terenu.
  • Ćwiczcie czytanie map tematycznych i wykresów!
  • Zerknijcie na mapę konturową Polski, aby przypomnieć sobie rozmieszczenie województw, większych rzek, kompleksów leśnych, parków narodowych, surowców, okręgów przemysłowych itd.
  • Zlokalizujcie na mapie politycznej świata państwa, zwłaszcza znaczące pod względem politycznym czy gospodarczym, jak również te, w których mają miejsce konflikty.
  • Zlokalizujcie na konturowej mapie świata główne pasma górskie, wielkie niziny, wyżyny, rzeki, jeziora.
  • Obliczenia również są ważne w geografii!
  • Przypomnijcie sobie przeliczanie miar (odległości, powierzchni, kątów, czasu) i jednostek!
  •  Pamiętajcie, że do obliczenia czasu należy używać południków.
  • Odświeżcie sobie zasady obliczania wysokości Słońca nad horyzontem w pierwsze dni astronomicznych pór roku.
  • Przy obliczeniach meteorologicznych warto pamiętać, że temperatura powietrza spada wraz z wysokością, a amplituda temperatury to nie to samo co średnia temperatury.

Ciąg dalszy powtórek

  • Pamiętajcie o prawidłowym używaniu terminów geograficznych. Poćwiczcie ze słownikiem.
  • Starajcie się zapamiętać przede wszystkim prawidłowości geograficzne, np. prawidłowości występowania zjawisk w różnych strefach geograficznych. Wtedy nie trzeba pamiętać, co jest w danym regionie – wystarczy umiejscowić go w odpowiedniej strefie.
  • Ważne jest, byście rozróżniali przyczyny i skutki (następstwa) zjawisk geograficznych.
  • Przy interpretacji przekrojów geologicznych istotna jest znajomość zasad ustalania następstw zdarzeń geologicznych.
  • Na egzaminie
  • Na egzamin możecie zabrać lupę, która ułatwia pracę z mapą, jak również linijkę i prosty kalkulator – nieoceniony w obliczeniach.
  • Barwną mapę możecie oderwać wzdłuż perforacji od arkusza egzaminacyjnego – w ten sposób łatwiej będzie korzystać z niej przy rozwiązywaniu poszczególnych zadań.

Źródło: cke.edu.pl J. Jankowska

Wymagane wpisanie min. 3 znaków
Wymagane wpisanie min. 10 znaków
Wymagane wpisanie min. 3 znaków
Wymagane wpisanie min. 10 znaków