Zanim zajmiecie się przygotowaniem do matury z fizyki, pierwsze co powinniście zrobić, to zapoznać się ze standardami wymagań egzaminacyjnych. W poniższej tabelce możecie odnaleźć informacje, z czego trzeba się uczyć.
STANDARDY WYMAGAŃ EGZAMINACYJNYCH Z FIZYKI
1. Wiadomości i rozumienie
| Poziom podstawowy | Poziom rozszerzony |
|---|---|
| 1. Maturzysta posługuje się pojęciami i wielkościami fizycznymi do opisywania zjawisk związanych z: | 1. Maturzysta posługuje się pojęciami i wielkościami fizycznymi do opisywania zjawisk związanych z: |
| 1) ruchem, jego powszechnościąi względnością:a) ruchem i jego względnością,b) maksymalna szybkością przekazuinformacji,c) efektami relatywistycznymi, | 1) jak na poziomie podstawowym orazzwiązanych z ruchem i silami:a) matematycznym opisem ruchu,b) przyczynami zmian ruchu, oporamiruchu,c) energia mechaniczna i zasadamizachowania w mechanice,d) ruchem postępowym i obrotowym, |
| 2) oddziaływaniami w przyrodzie:a) podstawowymi rodzajamioddziaływań w przyrodzie,b) polami sił i ich wpływem nacharakter ruchu, | 2) jak na poziomie podstawowym orazzwiązanych z polowym opisemoddziaływań:a) polem grawitacyjnym i ruchem masw polu grawitacyjnym,b) polem elektrycznym i ruchemcząstek w polu elektrycznym,c) polem magnetycznym i ruchemcząstek w polu magnetycznym, |
| 3) makroskopowymi właściwościamimaterii a jej budową mikroskopową:a) oscylatorem harmonicznymi przykładami występowania ruchudrgającego w przyrodzie,b) związkami między mikroskopowymii makroskopowymi właściwościamiciał oraz ich wpływem nawłaściwości mechaniczne,elektryczne, magnetyczne, optycznei przewodnictwo elektryczne, | 3) jak na poziomie podstawowym orazzwiązanych z fizycznymi podstawamimikroelektroniki i telekomunikacji:a) modelami przewodnictwa,własnościami przewodników,dielektryków i półprzewodników,diodą, tranzystorem,b) właściwościami magnetycznymimaterii,c) analogowym i cyfrowym zapisemsygnałów, |
| 4) obwodami prądu stałego:a) przemianami energii w obwodachprądu stałego,b) źródłami napięcia, | |
| 5) polem elektromagnetycznym:a) indukcją elektromagnetyczną,b) elektrycznymi obwodamidrgającymi, obwodami LC,c) falami elektromagnetycznymi i ichwłaściwościami, | |
| 4) porządkiem i chaosem w przyrodzie:a) procesami termodynamicznymi, ichprzyczynami i skutkami orazzastosowaniami,b) drugą zasadą termodynamiki,odwracalnością procesówtermodynamicznych,c) konwekcją, przewodnictwemcieplnym, | 6) jak na poziomie podstawowym orazzwiązanych ze zjawiskamitermodynamicznymi:a) zasadami termodynamiki, ichstatystyczną interpretacją orazprzykładami zastosowań,b) opisem przemian gazowychi przejściami fazowymi |
| 7) zjawiskami hydrostatycznymii aerostatycznymi oraz ichzastosowaniem, | |
| 5) światłem i jego rolą w przyrodzie:a) widmem fal elektromagnetycznych,światłem jako falą,b) odbiciem i załamaniem światła,rozszczepieniem światła białego,barwą światła,c) szybkością światła,d) dyfrakcją, interferencją i polaryzacjąświatła,e) kwantowym modelem światła,zjawiskiem fotoelektrycznym i jegozastosowaniem,f) budową atomu i wynikającą z niejanalizą widmową,g) laserami i ich zastosowaniem, | |
| 6) energią, jej przemianami i transportem:a) równoważnością masy i energii,b) rozszczepieniem jądra atomowegoi jego zastosowaniem,c) rodzajami promieniowaniajądrowego i jego zastosowaniami, | |
| 7) budową i ewolucją Wszechświata:a) modelami kosmologicznymi i ichobserwacyjnymi podstawami,b) galaktykami i ich układami,c) ewolucją gwiazd, | |
| 8) jednością mikro- i makro świata:a) falami materii,b) dualizmem korpuskularno-falowymmaterii,c) zasadą nieoznaczoności,d) pomiarami w fizyce, | |
| 9) narzędziami współczesnej fizyki i ichrolą w badaniu mikro- i makroświata:a) metodami badawczymiwspółczesnych fizyków,b) obserwatoriami astronomicznymi, | |
| 2. na podstawie znanych zależności i prawwyjaśnia przebieg zjawisk oraz wyjaśniazasadę działania urządzeń technicznych. | 2. jak na poziomie podstawowym orazprzewiduje przebieg zjawisk. |
2. Korzystanie z informacjiMaturzysta:
| Poziom podstawowy | Poziom rozszerzony |
|---|---|
| 1) odczytuje i analizuje informacjeprzedstawione w formie:a) tekstu o tematyce fizycznej lubastronomicznej,b) tabeli, wykresu, schematu,rysunku, | 1) jak na poziomie podstawowym, |
| 2) uzupełnia brakujące elementy(schematu, rysunku, wykresu, tabeli),łącząc posiadane i podane informacje, | 2) jak na poziomie podstawowym, |
| 3) selekcjonuje i ocenia informacje, | 3) jak na poziomie podstawowym, |
| 4) przetwarza informacje według podanychzasad:a) formułuje opis zjawiska lub procesufizycznego, rysuje schemat układudoświadczalnego lub schematmodelujący zjawisko,b) rysuje wykres zależności dwóchwielkości fizycznych (dobieraodpowiednio osie współrzędnych,skalę wielkości i jednostki, zaznaczapunkty, wykreśla krzywą),c) oblicza wielkości fizycznez wykorzystaniem znanych zależnościfizycznych. | 4) jak na poziomie podstawowym oraz:a) zaznacza niepewności pomiarowe,b) oblicza i szacuje wielkości fizycznez wykorzystaniem znanychzależności fizycznych. |
3. Tworzenie informacjiMaturzysta:
| Poziom podstawowy | Poziom rozszerzony |
|---|---|
| 1) interpretuje informacje przedstawionew formie tekstu, tabeli, wykresu,schematu, | jak na poziomie podstawowym orazformułuje i uzasadnia opinie i wnioski. |
| 2) stosuje pojęcia i prawa fizyczne dorozwiązywania problemów praktycznych, | jak na poziomie podstawowym orazformułuje i uzasadnia opinie i wnioski. |
| 3) buduje proste modele fizycznei matematyczne do opisu zjawisk, | jak na poziomie podstawowym orazformułuje i uzasadnia opinie i wnioski. |
| 4) planuje proste doświadczenia i analizujeopisane wyniki doświadczeń. | jak na poziomie podstawowym orazformułuje i uzasadnia opinie i wnioski. |
Poniżej przedstawiamy kilka porad jak poradzić sobie z egzaminem maturalnym z fizyki:
- Rozwiąż przykładowe testy z fizyki
Najważniejsza jest systematyczność. Poza tym im szybciej zaczniesz, tym większe prawdopodobieństwo, że więcej materiału opanujesz i lepszy wynik uzyskasz na egzaminie maturalnym.
- Uważnie czytaj polecenia
Wielu maturzystów popełniło błąd, ponieważ nie doczytało zadania do końca i któregoś z poleceń nie wykonał wcale. Możecie m. in. podkreślać wszystkie czynności, które należy wykonać w zadaniu.
- Najpierw wzory potem liczby
Jeżeli zadanie wymaga obliczeń, nie wstawiaj od razu wartości liczbowych. Znacznie bezpieczniej będzie podstawić podane w treści wartości dopiero do ostatecznego wzoru.
- Jednostka jest świętością
Błędny zapis jednostki lub jej brak przy ostatecznym wyniku liczbowym oznacza w przypadku zadań rachunkowych utratę 1 punktu. Za każdym razem sprawdź, czy na pewno podałeś właściwą jednostkę. Nie zapominaj też o poprawnym zaokrąglaniu wyników liczbowych.
- Liczy się (przede wszystkim) nie wynik, a tok rozumowania
Nie otrzymasz punktów za poprawne obliczenia i dobry wynik, jeśli będą one konsekwencją zastosowania niepoprawnej metody. Ważne jest, by w czytelny sposób przedstawić tok rozumowania wraz ze wszystkimi etapami rozwiązania zadania. Zapisuj nawet proste obliczenia, unikaj skrótów myślowych.
- Masz wynik? Pomyśl!
Niejeden maturzysta uzyskał w zadaniu wynik, który jest zupełnie nierealny. Powodem może być błąd w rozumowaniu, często chodzi tu jednak o zwykłą pomyłkę w obliczeniach. Zanim “odhaczysz” zadanie jako rozwiązane, spójrz na wynik jeszcze raz – na wszelki wypadek.
- Korzystaj z tablic wzorów
Na szczęście nie wszystkie wzory musisz znać na pamięć – na egzaminie maturalnym będziesz miał możliwość skorzystania z karty wybranych wzorów i stałych fizycznych, opracowanej przez Centralną Komisję Edukacyjną. Nie daj się zaskoczyć – tu sprawdzisz, jakie wzory znajdziesz na karcie. Informacje, których Ci brakuje, solidnie powtórz.
- Fizyka to nie tylko obliczenia
Warto poświęcić czas na rozwijanie umiejętności wyjaśniania przebiegu zjawisk czy zasad działania urządzeń technicznych (to przyda się zresztą nie tylko na maturze!), zaś w ferworze rozwiązywania zadań nie należy zapomnieć o podręcznikach i repetytoriach zawierających materiał teoretyczny. Nie zapominaj też, że w tego rodzaju zadaniach otwartych chodzi o udzielenie precyzyjnej odpowiedzi. Pisanie wszystkiego, co wiesz na dany temat, to zwykła strata czasu.
- Ćwicz rozwiązywanie testów
Warto w domowym zaciszu organizować sobie od czasu do czasu prywatną “próbną maturę”. Zadbaj wtedy o warunki możliwie zbliżone do egzaminacyjnych – odpowiednią ilość czasu (bez przerw w trakcie) i wyłącznie dozwolone pomoce (czyli karta wzorów i stałych fizycznych, linijka, prosty kalkulator). Dzięki takim domowym egzaminom łatwiej będzie wypracować strategie, które pomogą Ci na prawdziwej maturze.
- Bądź dokładny do bólu
Wiele osób niepotrzebnie traci punkty, popełniając głupie błędy – np. nieuważnie przepisując dane z zadania, pomijając jednostkę w odpowiedzi czy myląc się w obliczeniach. Pamiętaj, by wszystko sprawdzać kilkakrotnie (koniecznie zostaw sobie na to wystarczającą ilość czasu).Źródło: cke.edu.pl, edukolandia.pl J. Jankowska
Komentarze
Dodaj komentarz